يافت « 1 » همين است . محاصرهء گرگانج به گفتهء رشيد الدين هفت ماه و به قول ابن اثير پنج ماه طول كشيد . ولى گفتهء نسوى كه شهر در آوريل سال 1221 ميلادى ( بهار سال 618 هجرى ) تسخير شده بوده بيشتر به حقيقت مانند است . از آنجائى كه خوارزم مىبايست جزء متصرفات جوچى باشد ، جغتاى و اوكتاى به نزد پدر كه در آن زمان سرگرم محاصرهء طالقان بود بازگشتند و بر سر راه خويش شهرى ديگر را ويران كردند « 2 » . شاهزادگان خوارزمى چون خوارزم را ترك گفتند مىبايست از خراسان بگذرند ، و چنان كه پيشتر گفتيم ، لشكريان تخوچار در آنجا بودند . مغولان

--> ( 1 ) - بارتولد ، « حافظ ابرو » ، ص 11 - 8 ؛ بارتولد ، « آمودريا » . گفته‌هاى پلانوكارپينى ( چاپ بيزلى ، 76 ، 110 ، 152 ) دربارهء تخريب شهر « ارناس » بوسيلهء غرقاب ساختن آن ، مسلما مربوط به گرگانج است ( ترجمهء مالئين ، 24 . - هيئت تحريريه ) . ( 2 ) - نام آن ( در تأليف جوينى ) در چاپ قزوينى ( I ، 101 ) و منتخبات شفر و در نسخهء خطى GPB ، IV ، 2 ، 34 « كاسف » آمده ، در نسخهء خطى خانيكوف « كاشف » نقل شده . شفر قرائت كلمه را به صورت « كاسن » پيشنهاد مىكند Chrestomatie ) ( 176 - 175 . persane » , t . II , notes , pp ؛ به عقيدهء وى قريهء كاسن در ناحيهء نسف منظور نظر است ( رجوع شود به ما قبل ص 221 - 219 ) ، ولى اين‌كه آن قريه - كه در محل اقامت تابستانى چنگيز خان در سال 1220 ميلادى / 617 هجرى قرار داشته ، در مقابل مغولان پايدارى كرده باشد ؛ ضعيف الاحتمال است . ممكن است كيلف ( كالف ) منظور نظر باشد .